Vasten

Onderwerpen

  • Adam en Eva in het Paradijs
  • wat is vasten en wat is het niet
  • Het vasten van Christus in de woestijn
Lukas 4:1-15

Te dien tijde keerde Jesus, vol van Heilige Geest, terug van de Jordaan, en Hij werd door de Geest naar de woestijn geleid, 2waar Hij veertig dagen door de duivel in verzoeking werd gebracht. Gedurende die dagen at Hij in het geheel niets, maar aan het einde ervan werd Hij door honger overweldigd. 3Toen zeide de duivel tot Hem: Zo Gij de Zoon Gods zijt, zeg dan tot deze steen dat hij brood moet worden. 4Maar Jesus gaf hem ten antwoord: Er staat geschreven: „De mens leeft niet van brood alleen, maar van elk woord dat van God komt”. 5Daarop voerde de duivel Hem omhoog, op een hoge berg, en toonde Hem in één oogopslag alle koninkrijken der wereld, en hij sprak tot Hem: 6Heel dat machtsgebied met zijn heerlijkheid zal ik aan U schenken, want ze zijn mij in handen gegeven, en ik draag ze over aan wie ik wil. 7Als Gij dus in aanbidding voor mij neervalt, zal het geheel van U zijn. 8Daarop antwoordde Jesus: Ga weg van Mij, satan, want er staat geschreven: „De Heer uw God zult gij aanbidden, en Hem alleen dienen”. 9Daarna voerde de duivel Hem naar Jerusalem en plaatste Hem op de hoge dakrand van de Tempel, en hij zeide tot Hem: Zo Gij de Zoon Gods zijt, werp U dan van hier naar beneden. 10Er staat immers geschreven: „Hij heeft Zijn Engelen over U bevolen om U te bewaken; 11op handen zullen zij U dragen, opdat Gij Uw voet niet zou stoten aan een steen”. 12Maar Jesus gaf hem ten antwoord: Er is gezegd: „Gij zult de Heer uw God niet op de proef stellen”. 13Nadat de duivel al zijn verzoekingen had uitgeput, verliet hij Hem voor een bepaalde tijd. 14In de kracht van de Geest keerde Jesus van Galilea terug, en de roep over Hem ging uit door heel de streek. 15Hij gaf onderricht in hun synagogen en werd door allen geprezen.

einde van de lezing
  • De vastenkalender
  • vasten in de praktijk

Vastenkalender

  • woensdag en vrijdag
    • het hele jaar door; op woensdag gedenken we dat Christus werd verraden en op vrijdag Zijn sterven aan het Kruis
  • de Grote Vasten
    • 40 dagen ter voorbereiding op Groot en Heilig Pasen
  • de Apostelvasten
    • begint de maandag na Allerheiligen en eindigt met het feest van de HH. Petrus en Paulus
    • de lengte varieert afhankelijk van de datum van Pasen
  • de Ontslapenisvasten
    • van 13 tot 27 augustus, ter voorbereiding op het feest van de Ontslapenis
  • de Kerstvasten
    • van 28 november tot 6 januari, ter voorbereiding op het feest van de Geboorte van Christus (Kerst)
  • losse dagen
    • de vooravond van Theofanie: 18 januari
    • de Onthoofding van de Voorloper en Doper Johannes: 11 september
    • de Kruisverheffing: 27 september

Links

Gebed

Wat is bidden

'Het is helemaal niet nodig om lange toespraken te houden; het is voldoende om de handen uit te strekken en te zeggen: "Heer, zoals U wilt en zoals U weet, ontferm U." En als het conflict heviger wordt, zeg dan: "Heer, help!" Hij weet heel goed wat we nodig hebben en toont ons Zijn barmhartigheid.'

— Abba Makarios

'Het persoonlijk gebed kan niet meer zijn dan een voorbereiding op het gemeenschappelijk gebed. Het wijst boven zichzelf uit, namelijk naar de Sacramenten. Het gebed is een middel om te komen tot de ontmoeting met God. De eigenlijke ontmoeting is pas mogelijk in de Sacramenten, en in de eerste plaats in het Mysterie van de Eucharistie. Alle persoonlijke gebeden moeten hierop gericht zijn. In dit Mysterie ontvangt de mens niet alleen de gaven van de Geest, maar de daarin aanwezige opgestane Heer Zelf. Wat kunnen wij nog zoeken als Christus in ons is?'

— Vader Georgii Florovskii

Gebedsregel

  • de 'lange regel': ontworpen voor mensen die meer tijd hebben dan anderen. Deze staat in het Gebedenboek, dat wil zeggen alle morgen- en avondgebeden.
  • de 'korte regel':
    • 's morgens: 'Hemelse Koning' tot en met 'Onze Vader'; 'Uit de slaap ontwaakt'; Psalm 50; Geloofsbelijdenis; 'God, reinig mij'; 'Uit de slaap ontwakend'; 'Heilige engel'; 'Mijn Meesteres'; gebed tot de naamheilige, de gebeden voor de levenden en de doden en de slotgebeden.
    • 's avonds: 'Hemelse Koning' tot en met 'Onze Vader'; 'Ontferm U onzer, Heer'; 'Eeuwige God'; 'Goede Moeder'; 'Engel van Christus'; en 'Gij zijt de aanvoerster' tot en met 'Waarlijk, U zaligprijzen'.

Huiswerk

  • het volgen van een 'regel': het dagelijks lezen van ochtend- en avondgebeden.

Literatuur

Introductie en het kerkgebouw

Onderwerpen

In de eerste catechese zijn de onderwerpen geïntroduceerd die onder andere behandeld gaan worden:

  • Bidden
  • Vasten
  • Aalmoezen/liefdegaven
  • Heilige Schrift
  • Heilige Mysteriën
    • Doop + Myronzalving
    • Eucharistie
    • Biecht
    • Ziekenzalving
    • Huwelijk
    • Handoplegging
    • Monachisme
  • Diensten
    • Vesper
    • Completen
    • Metten
    • Goddelijke Liturgie

Het kerkgebouw

Aan de hand van een plaat met een doorsnede van het kerkgebouw is besproken waaruit de kerk in hoofdlijnen bestaat:

  • Narthex
  • Schip
  • Altaarruimte
Doorsnede van het kerkgebouw

Praxis

Bij het binnenkomen van de kerk vereer je eerst de centrale ikoon op de middelste analoj:

  1. Maak een kruisteken.
  2. Raak met je rechterhand de grond aan.
  3. Maak nog een kruisteken.
  4. Kus de ikoon.
  5. Maak nog een kruisteken.
Vereren van de ikoon 1
Vereren van de ikoon 2

Vervolgens vereer je de ikonen van Christus en de Moeder Gods op de zelfde wijze.

Lezing

Mattheüs 6 is gelezen: de drie pijlers van het orthodoxe geloof zijn aalmoezen, bidden en vasten.